Afawerki oo ka Walaacsan Ciidamo Itoobiyaan ah oo Lagu Diyaariyey Meel u Dhow Cassab.

Nov 24, 2025

Xiisadda ka dhex aloosan Itoobiya iyo Eretriya ee la xiriirta damaca badeed ee Addis Ababa ayaa lagu soo warramayaa in geesta kalena cabsi xooggan ay ku abuurtay isla markaana si dhow ula socotay dawladda Masar oo isbahaysi la ah maamulka Asmara.

Dekedda Cassab, oo ku taalla koonfurta Ereteriya, agagaarka marin badeedka Baabal-Mandab, ayaa ahayd ahayd marin-badeedka ugu muhiimsan ee Itoobiya, ka hor iyo ka dib gooni isu taagga Ereteriya ilaa bilowgii dagaalkii xuduudka ee 1998–2000.

Wabaahinta Modern Diplomacy ayaa tilmaantay in dedaallada Itoobiya ee ku aaddan joogitaan ciidan badeed ama ganacsi ee dekedda Cassab ay Masar u aragto khatar weyn oo ku wajahan doorkeeda hoggaamineed ee amniga Badda Cas iyo arrimaha la xiriira Kanaalka Suweyska.

Waxa kale oo Modern Diplomacy ay sheegtay in ciidamada badda ee ay samaysatay Itoobiya ay haatan ku sugan yihiin meel u dhow dekedda Casab, arrintaas oo ay sheegtay in Asaias Afwerki ku tilmaamay khatar ka dhan ah madaxbannaanida Eretriya.

Inkasta oo ay si rasmi ah u taageerto madax bannaanida Ereteriya, haddana Qaahira waxay leedahay ayuu yiri wargeysku dano istiraatiiji ah oo ay ku diidan tahay damaca Itoobiya ee Badda Cas maadaama xannibaad ganacsi oo caalami ah ay ku iman karto Kanaalka Suweyska.

Wargeysku waxa uu soo bandhigay qodobo hor-tebin u ah tallaabooyin ay Masar kaga hor-tegi karto damaca badeed ee Itoobiya. Waxaana ka mida ayuu yiri inay adeegsato Eretriya iyadoo kordhinaysa khilaafka u dhaxeeya Addis Ababa iyo Asmara ee ku saabsan dekedda Casab.

Waxa kale oo ay isku dayi kartaa ayuu yiri wargeysku, in isbahaysiga Badda Cas oo laga aasaasay gobolka mustaqbalka dhow loo isticmaalo qaab halis gelin kara Itoobiya isla markaana wiiqi qara dameecada gurracan ee biyaha badda oo caqabad ku ah doorka Qaahira ee Badda Cas.

Modern Diplomacy waxa kale oo ay tiri, maadaama Itoobiya ay hore ugu caqabadeysay Masar biyaha webika Niilka oo ay ka dhistay biyo-xireenka Al-Nahda, Qaahira waxay ka baqaysaa in go’doon laga geliyo laba jiho – mid biyo ah iyo mid badeed.

Inkasta oo arrimahan aysan noqonin sheegasho sharci ah oo ku saabsan khilaafka Itoobiya–Ereteriya, haddana waxa uu tilmaamay wargeysku in uu yahay saldhigga iyo fikradda ka dambaysa diidmada Masar ee ku aaddan damaca badeed ee Itoobiya.

Qiimaynta juqraafi siyaasadeed ee Masar waxay u badan tahay ayay tiri warbixintu mid Itoobiya ku riixaya inay kordhiso kalsooni darrada la xiriirta Ereteriya si ay Masar u hesho hoggaanka Badda Cas, tallaabooyinkan oo keeni kara silsilad millatariyeyn, cadaadis dhaqaale iyo dagaallo-wakaalladeed ka dhaca mid ka mid ah marinnada ganacsi ee ugu muhiimsan caalamka.